fa اثر اسانس آویشن دنایی (Thymus deanensis Celak) بر پروفایل چربی، اوره و آنزیم‌های کبدی سرم خون موش‌های صحرایی نر هیپرکلسترولمیک فیزیولوژی - فارماکولوژی Physiology - Pharmacology تحقيقي Original Articles <p style="font-style:normal;"></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><em><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"><strong>زمینه و هدف: </strong>هیپرلیپیدمی و افزایش کلسترول تام سرمی از مهم‌ترین عوامل خطر دخیل در شیوع و شدت اختلالات قلبی - عروقی مانند بیماری عروق کرونر قلب محسوب می‌گردد. از آنجایی که گیاهان تیره نعنا به دلیل داشتن ترکیبات فلاونوئیدی و ترپنوئیدی توانایی کاهش چربی خون را دارند؛ لذا این مطالعه به منظور تعیین اثر تغذیه با اسانس آویشن دنایی </span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(Thymus deanensis Celak.)</span></span></span></span> <span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">بر پروفایل چربی، اوره و آنزیم‌های کبدی سرم خون موش‌های صحرایی نر هیپرکلسترولمیک انجام شد.</span></span></span></span></em></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><br> <em><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"><strong>روش بررسی:</strong> این مطالعه تجربی روی 36 سر موش صحرایی نر نژاد ویستار انجام شد. حیوانات به‌طور تصادفی در 6 گروه 6 تایی تقسیم شدند. گروه‌ها شامل کنترل، شم، مداخله اول (هیپرکلسترولمی دریافت کننده آویشن دنایی </span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">200ppm</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">)، مداخله دوم (هیپرکلسترولمی دریافت کننده آویشن دنایی </span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">500ppm</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">)، مداخله سوم (دریافت کننده آویشن دنایی </span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">200ppm</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">) و مداخله چهارم (دریافت کننده آویشن دنایی </span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">500ppm</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">)</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> بودند. هیپرکلسترولمی با خوراندن رژیم غذایی پرچرب حاوی پودر کلسترول </span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(2.5%)</span></span></span></span> <span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">و روغن بادام شیرین </span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(97.5%)</span></span></span></span> <span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">ایجاد گردید. حیوانات گروه‌های مداخله روزانه به مدت 32 روز با اسانس آویشن دنایی تحت درمان قرار گرفتند. در پایان دوره آزمایش 32 روزه، خونگیری انجام شد. سطح کلسترول تام، تری‌گلیسیرید، اوره و آنزیم‌های کبدی آلانین آمینوترانسفراز (</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">ALT</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">) و آسپارتات آمینوترانسفراز (</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">AST</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">) مورد سنجش قرار گرفتند.</span></span></span></span></em></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><br> <em><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"><strong>یافته‌ها:</strong> میزان آنزیم آلانین آمینوترانسفراز و آسپارتات آمینوترانسفراز در موش‌های هیپرکلسترولمی نسبت به گروه شاهد افزایش آماری معنی‌داری یافت (</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">P<0.05</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">). اسانس آویشن دنایی در همه گروه‌های مداخله موجب کاهش آماری معنی‌دار تری‌گلیسیرید و کلسترول سرم شد. اسانس آویشن دنایی با دوز بالا </span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(500ppm)</span></span></span></span> <span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">بیشتر از دوز پایین </span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(200ppm)</span></span></span></span> <span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">سبب کاهش آماری معنی‌دار سطح کلسترول و تری‌گلیسیرید سرم گردید (</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">P<0.05</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">). میزان نیتروژن اوره خون در گروه هیپرکلسترولمی نسبت به گروه شاهد افزایش آماری معنی‌داری یافت (</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">P<0.05</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">). در پی تجویز اسانس با دوز حداقل و حداکثر در موش‌های صحرایی هیپرکلسترولمی، میزان اوره خون در مقایسه با گروه هیپرکلسترولمی کاهش آماری معنی‌داری یافت (</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">P<0.05</span></span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">).</span></span></span></span></em></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><br> <em><span style="font-weight:normal;"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> به نظرمی‌رسد گیاه آویشن دنایی به صورت وابسته به دوز در بهبود عملکرد کبد، کلیه و درمان چربی خون بالا موثر باشد.</span></span></span></span></em></p> <p style="font-style:normal;"><em><strong>Background and Objective:</strong> Hyperlipidemia and high level of serum total cholesterol are risk factors contributing to prevalence and severity of cardiovascular complications like coronary heart diseases. Lamiaceae plants have terpenoids and flavonoids can reduce triglyceride and cholesterol, therefore. This study was done to evaluate the effect of feeding with essential oil of Thymus deanensis Celak. on lipid profile, blood urea and liver enzymes in hyperchlostrolemic male Wistar rats.<br> <br> <strong>Methods:</strong> This experimental study was performed on 36 male Wistar rats. Animals were randomly divided into 6 groups (there were 6 rats in each groups). The groups including control, sham, two groups receiving 200 and 500 ppm Thymus deanensis essential oil and hyperchlostrolemia groups treated with doses of 200 and 500 ppm of Thymus deanensis essential oil. Hyperchlostrolemia was induced by giving high cholesterol (2%) and sweet almond oil (97.5%) diet. The animals were treated for 32 days with essential oil of the thyme. At the end of the 32-day trial, blood sampling was performed. Total cholesterol, triglyceride, urea and alanine aminotransferase (ALT) and aspartate aminotransferase (AST) liver enzymes were measured.<br> <br> <strong>Results: </strong>The level of ALT and AST in hypercholesterolemia rats were significantly increased in comparison with the control group (P˂0.05). Thymus daenensis essential oil significantly reduced level of triglycerides and cholesterol (P˂0.05). The high dose of Thymus daenensis (500 ppm) essential oil more than a low dose (200 ppm) significantly reduced the level of cholesterol and triglyceride (P˂0.05). Blood urea nitrogen significantly increased in hypercholesterolemia group in compare to control group (P˂0.05). After the administration of essential oil with a minimum and maximum dose in hypercholesterolemia rats, the level of urea in the blood significantly decreased (P˂0.05). The level of ALT and AST in hypercholesterolemia rats significantly increased in comparison with the control group (P˂0.05). AST level significantly reduced in the groups of rats which received minimal and maximal doses compared to the group hypercholesterolemia (P˂0.05).<br> <br> <strong>Conclusion: </strong>By lowering blood lipids, urea and liver enzymes after the use of essential oils, it seems that the Thymus daenensis dose-dependent is effective in improving liver function, kidney and high level of&nbsp; lipid.</em></p> آویشن دنایی , آنزیم‌های کبدی , تیمول , تری‌گلیسیرید , هیپرکلسترولمیا , موش صحرایی Thymus daenensis, Liver enzymes, Thymol, Triglyceride, Hypercholesterolemia, Rat 18 25 http://goums.ac.ir/journal/browse.php?a_code=A-10-2714-1&slc_lang=fa&sid=1 Behruz Shokri بهروز شکری behruz.shokri1923@gmail.com 5900319475328460053409 5900319475328460053409 No M.Sc Student in Science and Engineering of Horticulture, Medicinal Plants, Higher Education Center of Miandoab, Urmia University, Urmia, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد رشته علوم باغبانی گرایش گیاهان دارویی، گروه گیاهان دارویی، مرکز آموزش عالی شهیدباکری میاندوآب، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران Fatemeh Nejadhabibvash فاطمه نژاد حبیب وش f.nejadhabibvash@urmia.ac.ir 5900319475328460053410 5900319475328460053410 Yes Assistant Professor, Medicinal Plants, Higher Education Center of Miandoab, Urmia University, Urmia, Iran استادیار، گروه گیاهان دارویی، مرکز آموزش عالی شهیدباکری میاندوآب، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران Farah Farokhi فرح فرخی 5900319475328460053411 5900319475328460053411 No Associated Professor, Department of Biology, Faculty of Science, Urmia University, Urmia, Iran دانشیار، گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران Mohammad Bagher Rezaee محمدباقر رضایی 5900319475328460053412 5900319475328460053412 No Professor, Department of Medicinal Plants, Research Institute of Forests and Rangelands, Agricultureal Research, Education and Extension Organization, Tehran, Iran استاد، موسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشور، تهران، ایران